കൈകളിലെ വിരലടയാളം മനുഷ്യരെ തിരിച്ചറിയാനുള്ള പ്രധാന മാര്‍ഗങ്ങളിലൊന്നാണ്. എന്നാല്‍ മനുഷ്യരുടേതിനോട് സമാനമായ അതിശയകരമായ സാമ്യമുള്ള വിരലടയാളമുള്ള ഒരു മൃഗമുണ്ട്. കാഴ്ചയില്‍ സുന്ദരനായ ഈ ജീവിയുടെ പ്രത്യേകത ശാസ്ത്രലോകത്തെയും കൗതുകത്തിലാഴ്ത്തിയിട്ടുണ്ട്. മനുഷ്യരുടെ വിരല്‍ത്തുമ്പുകളിലെ വരകളും വളവുകളും ഓരോ വ്യക്തിയെയും തിരിച്ചറിയാന്‍ സഹായിക്കുന്നു. വിരലടയാളം ഓരോരുത്തരിലും വ്യത്യസ്തമായതിനാല്‍ തിരിച്ചറിയല്‍ രേഖകളിലും കുറ്റാന്വേഷണത്തിലുമെല്ലാം ഇതിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. എന്നാല്‍ മനുഷ്യരുടേതിന് സമാനമായ വിരലടയാളം മറ്റൊരു ജീവിയിലും കാണപ്പെടുന്നുണ്ടെന്ന കാര്യം പലര്‍ക്കും അറിയില്ല. ഓസ്ട്രേലിയയില്‍ കാണപ്പെടുന്ന കോല (Koala) എന്ന മൃഗത്തിനാണ് മനുഷ്യരുടേതിനോട് ഏറെ സാമ്യമുള്ള വിരലടയാളമുള്ളത്. മരങ്ങളില്‍ കയറാനും ശാഖകളില്‍ മുറുകെപ്പിടിക്കാനും സഹായിക്കുന്ന തരത്തിലാണ് ഇവയുടെ കൈകളിലെ വിരല്‍ത്തുമ്പുകള്‍ രൂപപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. കാഴ്ചയില്‍ കരടിയോട് സാമ്യമുള്ള കോല യഥാര്‍ഥത്തില്‍ കരടിയല്ല. ഓസ്ട്രേലിയയില്‍ കാണപ്പെടുന്ന സഞ്ചിമൃഗമാണ് ഇത്. കുഞ്ഞുങ്ങളെ ശരീരത്തിലെ സഞ്ചിയില്‍ വളര്‍ത്തുന്ന സസ്തനികളെയാണ് സഞ്ചിമൃഗങ്ങള്‍ എന്നു വിളിക്കുന്നത്. മനുഷ്യരുടെ വിരല്‍ത്തുമ്പുകളിലെന്നപോലെ കോലകളുടെ വിരല്‍ത്തുമ്പുകളിലും വളഞ്ഞും ചുറ്റിയും പോകുന്ന സൂക്ഷ്മമായ വരകള്‍ കാണാം. ഇവയുടെ ക്രമീകരണത്തിന് മനുഷ്യരുടെ വിരലടയാളവുമായി ശ്രദ്ധേയമായ സാമ്യമുണ്ട്. 1990-കളില്‍ ഓസ്ട്രേലിയയിലെ ഗവേഷകര്‍ കോലകളുടെ വിരലടയാളത്തെക്കുറിച്ച് പഠനം നടത്തിയപ്പോഴാണ് ഈ പ്രത്യേകത ശ്രദ്ധയില്‍പ്പെട്ടത്. സൂക്ഷ്മപരിശോധനയിലൂടെ പോലും ചില വിരലടയാളങ്ങള്‍ തമ്മിലുള്ള സാമ്യം തിരിച്ചറിയുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടാകാമെന്ന് ഗവേഷകര്‍ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയിട്ടുണ്ട്. വിരലടയാളത്തിലെ ഈ സാമ്യം കോലകള്‍ മനുഷ്യരുമായി അടുത്ത ബന്ധമുള്ള ജീവികളാണെന്ന് അര്‍ഥമാക്കുന്നില്ല. പരിണാമത്തിന്റെ വ്യത്യസ്ത വഴികളിലൂടെ സമാനമായ സവിശേഷതകള്‍ വികസിച്ചുവരുന്ന പ്രതിഭാസത്തിന്റെ ഉദാഹരണമായാണ് ശാസ്ത്രജ്ഞര്‍ ഇതിനെ കാണുന്നത്. കോലകള്‍ ജീവിതത്തിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗം മരങ്ങളിലാണ് ചെലവഴിക്കുന്നത്. യൂക്കാലിപ്റ്റസ് മരങ്ങളുടെ ശാഖകളില്‍ കയറുകയും ഇലകള്‍ പറിച്ചെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനാല്‍ കൈകള്‍ ഉപയോഗിച്ച് വസ്തുക്കളില്‍ മുറുകെപ്പിടിക്കേണ്ടത് ഇവയ്ക്ക് അത്യാവശ്യമാണ്. വിരല്‍ത്തുമ്പുകളിലെ സൂക്ഷ്മമായ വരകള്‍ സ്പര്‍ശനത്തിലൂടെ പ്രതലങ്ങളുടെ സ്വഭാവം തിരിച്ചറിയാനും വസ്തുക്കളില്‍ പിടിമുറുക്കാനും സഹായിക്കുന്നുവെന്നാണ് കരുതപ്പെടുന്നത്. മനുഷ്യരിലും വിരലടയാളത്തിന് സ്പര്‍ശനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവര്‍ത്തനങ്ങളില്‍ പങ്കുണ്ടെന്ന് പഠനങ്ങള്‍ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. മനുഷ്യരുടെയും കോലകളുടെയും വിരലടയാളങ്ങള്‍ തമ്മിലുള്ള സാമ്യം മറ്റൊരു കൗതുകകരമായ ചോദ്യവും ഉയര്‍ത്തുന്നുണ്ട്. ഒരു കുറ്റകൃത്യം നടന്ന സ്ഥലത്തുനിന്ന് കോലയുടെ വിരലടയാളം ലഭിച്ചാല്‍ അത് മനുഷ്യന്റേതുമായി തെറ്റിദ്ധരിക്കപ്പെടുമോ? എന്നത്. മനുഷ്യന്റെയും കോലകളുടെയും വിരലടയാളങ്ങള്‍ ചില സാഹചര്യങ്ങളില്‍ കാഴ്ചയില്‍ വളരെ സാമ്യമുള്ളതാകാം. എന്നാല്‍ അതുകൊണ്ടുമാത്രം അവയെ തിരിച്ചറിയാനാവില്ലെന്നല്ല. വിരലടയാളത്തിന്റെ വലുപ്പം, സൂക്ഷ്മമായ ഘടനകള്‍, ലഭ്യമായ മറ്റ് തെളിവുകള്‍ എന്നിവ പരിശോധിച്ചാല്‍ വ്യത്യാസങ്ങള്‍ കണ്ടെത്താന്‍ കഴിയും. വിരലടയാളം മനുഷ്യരെ തിരിച്ചറിയാനുള്ള പ്രധാന മാര്‍ഗമാണെങ്കിലും സമാനമായ അടയാളങ്ങള്‍ മറ്റ് ചില ജീവികളിലും കാണപ്പെടുന്നു. ചിമ്പാന്‍സികള്‍, ഒറാങ്ഉട്ടാനുകള്‍ തുടങ്ങിയ മനുഷ്യരുമായി പരിണാമപരമായി അടുത്ത ബന്ധമുള്ള കുരങ്ങുവര്‍ഗങ്ങളിലും വിരല്‍ത്തുമ്പുകളില്‍ സമാനമായ വരകളുണ്ട്. എന്നാല്‍ കോലകളുടെ കാര്യത്തിലാണ് ഈ സാമ്യം പ്രത്യേകിച്ച് ശ്രദ്ധേയമാകുന്നത്. മനുഷ്യരുമായി അടുത്ത പരിണാമബന്ധമില്ലാത്ത ഒരു സഞ്ചിമൃഗത്തില്‍ ഇത്തരത്തിലുള്ള വിരലടയാളം കാണപ്പെടുന്നത് പ്രകൃതിയിലെ പരിണാമപ്രക്രിയ എത്രമാത്രം കൗതുകകരമാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. മനുഷ്യരെ തിരിച്ചറിയാന്‍ സഹായിക്കുന്ന വിരലടയാളം മറ്റൊരു ജീവിയിലും ഇത്രയധികം സാമ്യത്തോടെ കാണപ്പെടുന്നു എന്നത് പ്രകൃതിയിലെ വിസ്മയങ്ങളില്‍ ഒന്നാണ്.